Hỏa
ngục không bao giờ là một bất ngờ cay đắng dành cho một người hạnh
phúc, và cũng không phải là cái kết buồn cho những ai quá tan nát để tin
rằng mình xứng đáng là một phần của cõi sống này.
Trong
giáo hội và cả toàn thế giới, thường thì chúng ta thấy thái độ tuyệt
vọng là một tội lỗi tận cùng, không thể tha thứ. Người ta nghĩ rằng
không một ai, kể cả Thiên Chúa có thể cứu bạn, nếu như bạn từ bỏ, tuyệt
vọng, không để ai vươn đến mình. Và mọi người thường xem đây là thái độ
của những người tự vẫn. Tự giết mình là một thái độ tuyệt vọng, loại bỏ
mình khỏi lòng thương xót của Thiên Chúa.
Nhưng
dù cho chúng ta có ý chân thành, thì hiểu về tuyệt vọng như thế quả
thật là sai lầm. Tuyệt vọng là gì? Phải hiểu tuyệt vọng như thế nào?
Định
nghĩa phổ biến trong từ điển thường nói thế này: Tuyệt vọng nghĩa là
không còn hy vọng hay niềm tin rằng một tình thế nào đó có thể được thay
đổi hay cải thiện. Giáo lý của Giáo hội Công giáo xem tuyệt vọng là một
tội nghịch lại với điều răn thứ nhất. “Do tuyệt vọng, con người không
còn hy vọng vào sự cứu rỗi của Thiên Chúa, vào sự giúp đỡ để đạt được ơn
cứu rỗi, cũng như vào sự tha thứ tội lỗi. Tuyệt vọng là đi ngược lại
với sự tốt lành, công lý và lòng thương xót của Thiên Chúa.”
Nhưng
cần phải phân biệt được một điều rất căn thiết ở đây. Có hai lý do
khiến người ta không còn hy vọng vào ơn cứu rỗi của mình nhờ Thiên Chúa,
và từ bỏ hy vọng được tha thứ tội lỗi. Có thể là do người đó hoài nghi
sự tốt lành và lòng thương xót của Thiên Chúa, và tôi tin rằng, thường
như thế là vì người đó bị vùi dập quá chừng quá đỗi, quá yếu đuối trong
tâm hồn để tin rằng mình được yêu thương và được cứu rỗi. Nhưng khi tinh
thần của bạn bị giày vò quá đỗi đến nỗi không còn gì cho mình ngoài đau
đớn và bóng tối, thì thường đó không phải là dấu hiệu của tội lỗi cho
bằng của triệu chứng nạn nhân khủng khiếp do tay hooàn cảnh, do những
chuyện phải trải qua, hay như lời của Fantine trong truyện Những kẻ Khốn
cùng, là do những cơn bão mà bạn không thể dự báo.
Và
trước khi xem người nào đó đã ra khỏi lòng thương xót của Thiên Chúa,
chúng ta cần phải tự hỏi mình rằng: Trước một người bị giày vò quá độ vì
những khốn cảnh cuộc đời đến mức không thể tin rằng mình có thể được
yêu thương, Thiên Chúa nào lại kết án một người như vậy chứ? Thiên Chúa
nào lại kết án một người vì sự tan nát của họ chứ? Một Thiên Chúa như
thế không có chút gì giống với Chúa Giêsu, Đấng đã mang lấy thân phận
con người và bày tỏ tình yêu Thiên Chúa vốn ưu tiên cho những người yếu
đuối, những tấm lòng tan nát đang tuyệt vọng cần lòng thương xót. Tin và
dạy về một Thiên Chúa không có lòng thương xót với những người đang
mang một cõi lòng tan nát nhất, chính là đi ngược lại nhận thức căn bản
về bản tính và lòng thương xót của Thiên Chúa, Đấng đã sai Chúa Giêsu
đến thế gian, “không phải để cho người khỏe mạnh, mà là cho những người
đang cần thầy thuốc.”
Và
hiểu như thế cũng là hiểu lầm tận cùng về bản tính và tâm hồn con
người. Tại sao một người tự kết án mình là kẻ không thể được yêu thương
đến nỗi tự nguyện và vô vọng cắt lìa mình khỏi cuộc sống? Chỉ có thể là
bởi một vết thương sâu thẳm trong tâm hồn. Rõ ràng, người đó bị tổn
thương sâu sắc và chưa từng được cảm nhận một tình yêu vô điều kiện hay
thực sự là chưa từng cảm nhận tình yêu giữa người với người. Khi không
thể hiểu được làm thế nào mà người ta có thể bị vùi dập và tan nát đến
độ tin rằng mình không được yêu thương, thì thật sự chúng ta thật quá dễ
dãi và ngây thơ. Như bài The Rose hát rằng: Tình yêu và thiên đàng,
thật sự chỉ dành cho người mạnh mẽ và may mắn thôi sao? Có vẻ là nhận
thức chung của chúng ta về tuyệt vọng là như thế thật.
Nhưng
không một ai phải vào hỏa ngục vì sự yếu đuối, hay vì một tâm hồn tan
nát, một tinh thần sụp đổ, hay vì những bất hạnh và bất công khiến người
ta chưa từng được cảm nhận tình yêu thật sự là gì. Hỏa ngục là dành cho
những kẻ mạnh mẽ, những người quá kiêu ngạo không thể bị sụp đổ, và do
đó không chịu khuất phục. Hỏa ngục không bao giờ là một bất ngờ cay đắng
dành cho một người hạnh phúc, và cũng không phải là cái kết buồn cho
những ai quá tan nát để tin rằng mình xứng đáng là một phần của cõi sống
này.
Vì
Chúa, chúng ta phải biết cảm thông hơn. Và còn vì những người với trái
tim và tinh thần tan nát. Hơn nữa, giáo lý Kitô giáo ngay trong kinh Tin
kính đã là một thách thức cần chúng ta có một nhận thức đúng đắn hơn.
Ngài đã xuống hỏa ngục. Trong cuộc sống và cái chết của mình, Chúa Giêsu
biểu lộ rằng không có nơi nào bi thảm, tan nát, đau buồn hay buông bỏ
mà Thiên Chúa không thể xuống đến tận cùng và thổi vào đó luồng hơi ban
bình an.
Thiên
Chúa thông hiểu tất cả. Vì thế chúng ta được bảo đảm rằng “cây sậy bị
dập ngài không bẻ gãy, và bấc đèn leo lét ngài chẳng nỡ tắt đi.” Bạn có
thể đánh cược cuộc đời mình vào niềm tin này. Bạn có thể đánh cược đức
tin mình và sự thật này. Và bạn cũng có thể sống cảm thông và khuây khỏa
hơn, khi biết được điều này.
Linh mục Ron Rolheiser, OMI
J.B. Thái Hòa chuyển dịch
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét